30 yılı aşkın tecrübesiyle Türkiye peyzaj sektörünün lider firmalarından Karaoğlu Peyzaj, sürdürülebilir çözümleriyle kentlerden otoyollara, AVM’lerden mega projelere doğayla uyumlu yaşam alanları tasarlıyor. Kurucu Ortak Yasin Otuzoğlu, peyzajın artık estetikten öte, iklim kriziyle mücadelede stratejik bir rol üstlendiğini vurguluyor.
Karaoğlu Peyzaj’ı kısaca tanıtır mısınız? 30 yılı aşkın geçmişinizle sektörün lider firmalarından birisiniz. Neyi farklı yaptınız?
Karaoğlu Peyzaj, 1994 yılında bir hayalle kuruldu ve bugün 30 yılı aşkın sürenin ardından, Türkiye’de peyzaj sektörünün liderlerinden olmasının yanı sıra, dünyaya sürdürülebilir peyzaj çözümleri ihraç eden bir hale geldi. Üç kıtada, on ülkede; kent merkezlerinden otoyollara, havalimanlarından sanayi tesislerine, maden sahalarından AVM’lere, eğitim kurumlarından büyük ölçekli karma projelere kadar binin üzerinde projenin uygulamasını zamanında ve eksiksiz tamamladık.
Bizi farklı kılan en temel unsur, peyzajı hiçbir zaman yalnızca tamamlayıcı bir iş olarak görmememiz, ihtiyaçları önceleyen çözüm odaklı yaklaşımımız, sürdürülebilir peyzaj çözümlerinin ülkemizde yaygınlaşmasında öncü olmamız, yaratıcı, yenilikçi olmamız ve en zor projelerin emanet edildiği güven noktası olmamız oldu. Peyzajı; tasarımdan uygulamaya, bakımdan doğa onarımına kadar uçtan uca ele alan, mühendislik, ekoloji ve mimarlığı bir araya getiren stratejik bir disiplin olarak konumladık. Sürdürülebilirlik raporu hazırlayan Türkiye’deki ilk peyzaj firması olmamız, BREEAM sertifikalı birçok projede uygulamacı olarak yer almamız ve Deloitte tarafından iki kez “Türkiye’nin En İyi Yönetilen Şirketleri” arasında gösterilmemiz bu yaklaşımın kurumsal karşılığı. Aynı zamanda insan kaynağına yatırım yaptık; yüzlerce peyzaj mimarının yetişmesine katkı sunduk. Yani yalnızca projeler değil, sektörün kendisi için de kalıcı bir değer üretmeyi hedefledik.
Peyzaj sektörünün katkıları ile kent planlamasında ve inşaat, gayrimenkul sektörlerinde neler yapılabilir, neler yapılmalı?
İyi ve doğru bir peyzaj tasarımı ve uygulaması ile yalnızca insan hayatına ve tüm canlıların sağlığına, refahına, esenliğine katkı sağlamış olmakla kalmıyorsunuz, aynı zamanda yapılara da değer katıyorsunuz. Peyzajın bir de iklim kriziyle, küresel ısınmayla mücadele etme işlevi var ki bu çok hayati.
Küresel iklim krizi bugün gezegenimizin gerçeği. Kentlerin soğutulmaya ihtiyacı var. Şehirlerin öyle bir planlanması gerekiyor ki kentsel ısı adası etkisi azaltılsın, toplanma merkezleri işlevi de gören yeşil alanların sayısı artırılsın, bütün kentler birbirlerine yeşil bantlar ile bağlansın, hava akım yolları sağlanarak rüzgârın gücüyle kentlerin soğutulması sağlansın… İnsanların yeşil alanlara yürüyerek en çok 7 dakikada ulaşabilmesi gerekiyor. Sanayi tesislerinin yakınında bulunan alanların yutak alanlar oluşturacak ve sera gazı emisyonunu azaltacak şekilde bitkilendirilmesi, sanayi tesislerinin ise karbon ayak izlerinin hesaplanarak peyzaj uygulamalarının yine yutak alanlar sağlanacak şekilde dönüştürülmesi gerekiyor.
Türkiye’nin bir ucundan diğer ucuna varacak kadar otoyol bitkilendirdiğinizi söylüyorsunuz. Otoyol peyzajında iklim kriziyle mücadele için neler yapılabilir?
Karaoğlu Peyzaj olarak doğa onarım uygulamalarımız ile inşaat, otoyol, karayolu, demiryolu, havalimanı, enerji, altyapı, maden vb. farklı endüstrilerin faaliyetlerinin doğa koruma ilkelerine uygun sürdürülmesini sağlıyoruz. Bugüne kadar bu alanda yurt dışında yürüttüğümüz çalışmaların yanı sıra, yalnızca ülkemizde Türkiye’nin bir ucundan diğer ucuna varacak kadar otoyolu bitkilendirdik. Genellikle otoyol peyzaj uygulamalarının güzel bir manzara yaratmak için yapıldığı zannedilir. Halbuki bu, amaçlardan sadece bir tanesi. Olası bir kaza anında bitkilerin tampon görevi görmesini, kış mevsiminde kar sapanı oluşturmasını sağlarsınız. Bunların yanı sıra, olası yangınların yayılmasını önlemek için bariyer oluşturursunuz. Elbette iyi hesaplanmış otoyol bitkilendirme çalışmaları ile egzoz gazlarını absorbe etmek ve doğru bitki seçimleri ve hesaplamalarla karbon emisyonunu azaltmak mümkün. Dahası, bakım istemeyen, ekosisteme uygun peyzaj uygulamalarıyla biyoçeşitliliği desteklersiniz.
Bugüne kadar hayata geçirdiğiniz imza projelerinizden örnekler paylaşır mısınız?
Her projeye bir imza proje hassasiyetiyle yaklaşıyoruz. İlk aklıma gelen projelerimiz: Zorlu Center, The Peninsula Hotel, Kanyon, Four Seasons Sultanahmet, Emaar, Parkoran Konutları, Angora Evleri, Beykoz Konakları, AND Pastel, Piri Reis Üniversitesi, Montenegro’daki Portonovi Resort… İnanın, daha pek çok proje sayabilirim…
AVM’lerde peyzaj nasıl bir fark yaratır?
AVM’ler, günün büyük bölümünde binlerce insanı ağırlayan yoğun yaşam alanları. Bu nedenle peyzaj, AVM’lerde yalnızca görsel bir unsur değil; kullanıcı konforunu, mekânda kalma süresini, genel deneyimi hatta ziyaretçilerinin yaptığı alışverişin hacmini doğrudan etkileyen bir faktör. Doğru planlanmış bir peyzaj, açık alanlarda mikro iklimi iyileştirir, yazın serinletici bir etki yaratır ve ziyaretçiye nefes alan bir ortam sunar. Yeşil çatılar, gölgelendirme sağlayan ağaç dokusu ve geçirgen zeminler sayesinde enerji verimliliği artar, işletme maliyetleri düşer. Aynı zamanda AVM’lerin çevresel sorumluluk bilincini görünür kılarak marka algısına ve kurumsal itibara güçlü bir katkı sağlar. Bugün AVM’ler yalnızca alışveriş değil, sosyalleşme ve kamusal yaşam alanları olarak konumlanıyor. Peyzaj da bu dönüşümün en güçlü araçlarından biri haline geliyor.
