Firmaların, aynı üretim tesisinde, aynı çalışma koşulları ve benzer kriterler üzerinden farklı müşterileri için defalarca denetlendiğni vurgulayan Mustafa Paşahan, “Bu denetimlerin her biri firma için ayrı bir hazırlık süreci, zaman ve iş gücü kaybının yanı sıra önemli bir maliyet anlamına geliyor” dedi.
Yüksek maliyetler nedeniyle 2023’ten bu yana küresel pazarlardaki rekabet gücü zayıflayan Türk hazır giyim sektöründe, ‘denetim yorgunluğu’ giderek büyüyen bir sorun haline geldi. Uluslararası markaların aynı kriterler için birden çok kez talep ettikleri denetimler, üretici firmalar için zaman, iş gücü ve yüksek bir maliyet kalemi oluşturuyor.
Küresel tedarik zincirlerinde çalışma koşullarını iyileştirmek, tekrarlanan sosyal denetimleri ortadan kaldırmak amacıyla kurulan ve çok paydaşlı uluslararası bir girişim olan Social & Labor Convergence Program /Sosyal ve İş Gücü Uyum Programı’nın (SLCP) Genel Kurulu İstanbul’da toplandı.
Genel kurula ev sahipliği yapan İstanbul Hazır Giyim ve Konfeksiyon İhracatçıları Birliği (İHKİB) Başkanı Mustafa Paşahan, açılış konuşmasında, sosyal uygunluğu üretim kültürlerinin ayrılmaz bir parçası olarak gördüklerini söyledi. İHKİB olarak firmaların sosyal ve çevresel uygunluk süreçlerinde karşılaştıkları sorunları düzenli olarak takip ettiklerini bildiren Paşahan, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Firmalarımızla 2025’in sonunda gerçekleştirdiğimiz anket çalışmasını bir ay önce yeniden uyguladık.
Ne yazık ki sonuçlar bize aynı sorunların devam ettiğini gösteriyor. Firmalarımızın en fazla dile getirdiği konuların başında, farklı markalar tarafından benzer kapsamda tekrar tekrar talep edilen denetimler geliyor. Bir üretici, aynı üretim tesisinde, aynı çalışma koşulları ve benzer kriterler üzerinden farklı müşterileri için defalarca denetlenebiliyor. Üstelik bu denetimlerin her biri ayrı bir hazırlık süreci, zaman ve iş gücü kaybının yanı sıra önemli bir maliyet anlamına geliyor. Bunun yanında, farklı denetçilerin aynı koşulları farklı yorumlaması ve markaların birbirinden farklı taleplerde bulunması, üreticilerimiz açısından belirsizlikleri artırıyor. Özellikle küçük ve orta ölçekli işletmelerimiz için bu süreçleri yönetmek her geçen gün daha da zorlaşıyor.”
DENETİMLER ÇALIŞMA KOŞULLARININ İYİLEŞTİRİLMESİNE KATKI SAĞLAMALI
Mustafa Paşahan, denetimlerin gerekliliği konusunda hiçbir şüphe bulunmadığını, ancak benzer kriterler için defalarca tekrarlanan denetimlerin zaman ve kaynak israfının yanı sıra firmaları asıl odaklanmaları gereken işlerden uzaklaştırdığını vurguladı. Paşahan, sözlerini şöyle noktaladı:
“Şeffaflık, hesap verebilirlik ve çalışan haklarının korunması konusunda hiçbir tereddüdümüz yok. Ancak denetimler, eksiklikleri tespit etmenin yanı sıra çalışma koşullarının iyileştirilmesine de katkı sağlamalı. Üreticilerimizin daha fazla denetime değil, daha etkili, daha tutarlı ve karşılıklı kabul gören değerlendirme sistemlerine ihtiyacı var. SLCP’nin ortaya koyduğu ortak değerlendirme yaklaşımını son derece değerli buluyoruz. Üretici firmalar SLCP’nin karar alma mekanizmalarında daha güçlü temsil edilmeli. Çünkü uluslararası sosyal uygunluk sistemlerinin sahadaki asıl paydaşları üreticiler olarak biziz.
Sahada yaşanan güçlükleri, farklı müşteri taleplerinin yarattığı etkileri ve işletmelerimizin ihtiyaçlarını en iyi biz biliyoruz. Bu nedenle üreticilerin yalnızca belirlenen standartlara uyum sağlayan taraflar olarak değil, bu standartların geliştirilmesinde söz sahibi olan paydaşlar olarak görülmesi gerektiğine inanıyoruz.”
