AYD ve Akademetre Research verilerine göre, Eylül 2026’da AVM metrekare verimlilik endeksi yıllık nominal yüzde 29,7 artarken eğlence ve hobi yüzde 50,2, teknoloji ise yüzde 43,5 büyüdü. Ziyaretçi sayısındaki yüzde 3,29’luk artışa karşın cirodaki yükselişin enflasyonla başa baş kalması, tüketimdeki baskının sürdüğüne işaret etti.
AVM Metrekare Verimlilik Endeksi, Eylül 2026’da bir önceki yılın aynı ayına göre nominal yüzde 29,7 arttı. Yıllık nominal ciro artışı, aynı dönemde yüzde 29,73 olan TÜFE artışına yakın gerçekleşti. Bu tablo, AVM cirolarında reel büyümenin durduğuna işaret etti.
AYD ve Akademetre Research iş birliğiyle hazırlanan endeks verilerini değerlendiren Ekonomist Fatih Keresteci, önceki üç ayda yüksek oranlı reel daralma yaşayan ciro endeksinin eylülde dengelendiğini belirtti. Keresteci, bu gelişmede okula dönüş döneminin ve bir süre ertelenen iç talebin gecikmeli olarak devreye girmesinin etkili olmuş olabileceğini ifade etti.
Keresteci’ye göre kategori bazlı veriler, tüketici davranışlarındaki değişimi anlamak açısından önemli ipuçları sunuyor. Eylül ayında en yüksek nominal ciro artışı eğlence ve hobi kategorisinde yaşanırken teknoloji de güçlü performansıyla öne çıktı. Buna karşılık hipermarket kategorisindeki sınırlı artış, tüketim alışkanlıkları ve maliyet baskıları açısından dikkat çekti.
Eğlence ve teknoloji kategorileri öne çıktı
Eylül ayında yıllık bazda en yüksek nominal artış yüzde 50,2 ile eğlence ve hobi kategorisinde gerçekleşti. Deneyim ve aktivite alanlarının yanı sıra sinema, çocuk oyun parkları, kitap ve hobi mağazalarını kapsayan kategori, okula dönüş döneminin etkisiyle hareketlendi.
Teknoloji kategorisi yüzde 43,5’lik nominal artışla ikinci sırada yer aldı. Ancak Keresteci, bu yükselişin ürün satış adetlerinde aynı ölçüde bir artış anlamına gelmeyebileceğine dikkat çekti. Küresel ölçekte tartışılan “çipflasyon” olgusunun, yani çip maliyetleri ve teknoloji ürünlerindeki fiyat artışlarının, kategori cirolarını etkilemiş olabileceğini belirtti.
Yiyecek-içecek kategorisinde yüzde 32,7, kişisel bakım ve kozmetikte ise yüzde 31,8 nominal artış yaşandı. Keresteci, tatil dönüşlerinde AVM’lerde yeme-içme faaliyetlerinin ivme kazanmasının mevsimsel bir etki olduğunu vurguladı. Kişisel bakım ve kozmetik kategorisindeki artışın değerlendirilmesinde ise makyaj malzemelerindeki fiyat artışlarının da göz önünde bulundurulması gerektiğini ifade etti.
Diğer kategorilerdeki nominal artışlar yıllık TÜFE oranının altında kaldı. Giyim kategorisi yüzde 28,6, ayakkabı yüzde 22,6, diğer kategorisi yüzde 18,2 ve hipermarket yüzde 12,1 artış kaydetti. Bu oranlar, yıllık TÜFE ile karşılaştırıldığında söz konusu kategorilerin çoğunda reel daralmaya işaret etti.
Ayakkabı kategorisindeki yüzde 22,6’lık artış, genel enflasyonun altında kalmasına rağmen son dönemdeki zayıf performansa kıyasla bir toparlanma sinyali verdi. Keresteci, ayakkabı fiyatlarındaki yıllık enflasyonun yüzde 5,4 olduğunu da hatırlattı.
Hipermarket kategorisinde ise yüzde 12,1’lik nominal artış dikkat çekti. Keresteci, bu görünümün yalnızca tüketimin kısılmasıyla açıklanmaması gerektiğini belirterek iki olasılığa işaret etti: Tüketicilerin sepetlerindeki ürün adedini azaltması veya daha uygun fiyatlı markalara yönelmesi ve hipermarketlerin artan operasyonel maliyetleri fiyatlara tam olarak yansıtamaması.
Metrekare başına ciro 21.085 TL’ye ulaştı
Eylül ayında kiralanabilir metrekare başına düşen ciro İstanbul’da 25.086 TL, Anadolu’da 18.417 TL, Türkiye genelinde ise 21.085 TL olarak gerçekleşti.
Metrekare verimlilik endeksi, Ağustos 2026’ya göre enflasyondan arındırılmadan yüzde 2,6 artarak 5.531 puana yükseldi. Üçüncü çeyrek verileri geçen yılın aynı dönemiyle karşılaştırıldığında endeks yüzde 25,76 artışla 5.194 puana ulaştı.
Üçüncü çeyrekte metrekare başına ciro ise yıllık bazda nominal yüzde 25,76 artarak 20.426 TL oldu.
AVM ziyaretleri arttı, tüketimdeki baskı sürdü
Eylül 2026’da ziyaret sayısı endeksi, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 3,29 arttı. Buna karşılık Ağustos 2026’ya kıyasla yüzde 2,08 geriledi. Üçüncü çeyrek bazında ziyaret sayısı endeksi geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 2,04 yükseldi.
Keresteci, ziyaretçi sayısındaki artışın ciroya aynı ölçüde yansımamasının perakende sektöründeki temel sorunlardan biri olduğunu belirtti. Tüketicilerin AVM’lere gelmeye devam ettiğini ancak bu trafiğin alışverişe istenen düzeyde dönüşmediğini vurguladı.
Keresteci’ye göre AVM’ler giderek deneyim merkezlerine dönüşürken tüketicilerin satın alma gücündeki aşınma da harcama davranışlarını etkiliyor. Eylül verileri, ziyaretçi trafiğindeki artışa rağmen tüketimdeki baskının sürdüğünü ortaya koydu.
