Ana içeriğe atla

ops

WALMART Efsanesi (I)

17.11.2017 - 16:18

Bu ay sizlerle sektörümüzün gerçek efsanesini, 2000’li yılların başında cirosu Türkiye’mizin GSMH’na yaklaşmış bir perakende devini; Walmart’ın hikayesini paylaşacağım. ABD perakendesine, dolayısıyla ekonomisine olan katkılarından ötürü devletin Bağımsızlık Madalyası ile onurlandırılmış olan Sam Walton tarafından 1962 yılında Arkansas eyaletinde kurulan Walmart sektörün ağır topları ile kıyaslandığında yeni sayılabilir. Örneğin yine ABD’de yerleşik Kmart 1899, JC Penny ise 1902 yılında kurulmuştur. 1962 yılında 44 yaşında olan Walton’ın, 1945 ve 1950’de açtığı tüketim malları satan iki ayrı mağaza tecrübesinin bu son girişimindeki rolünün yüksek olduğunu söyleyebiliriz.
Walmart’ı açtığında felsefesi; “düşük fiyat ve üstün hizmet kalitesiydi” ki bu rakipleri tarafından başta küçümsenecekti. Ancak bu vizyon, firmasını kendisinin bile tahmin edemeyeceği oranda başarıya taşıdı. Sonuçta sekiz yıl gibi kısa bir sürede şirketini halka açtı (1970). Halka açılıştan sağlanan finansman ile yeni mağaza açılışına hız veren Walton başarılı çalışanlarına hisse vererek onları küçük ortakları yapmayı sürdürdü. Walmart’ı büyük yapan nedenlerin başında bunun geldiği o günden beri tekrar edilmekte. Halka açılış rüzgarı ile firma iki yıl içerisinde 51 mağazaya ve 78 milyon Dolar ciroya ulaştı. Sosyal sorumluluk projelerinin önemini o günden gören Walton, sürdürülebilir bir şirket olma yolunda ilk adımı atıp, Walmart Vakfını (Walmart Foundation) kurdu.
1980’lere girildiğinde artık Walmart 276 mağazasında, bir milyar dolar ciroya erişmişti. 1983 yılında üyesi olan küçük esnafa toptan satış yapacak olan Sam’s Club’ı kurdu ve bu markası da ABD içinde en büyük cirolu toptancı haline gelecekti. Aynı yıl tüm mağazalarındaki kasa sistemini bilgisayarlı olanlarla değiştirmişti. Teknolojik gelişmeleri en önce uygulama isteğini 1987 yılında tüm operasyonunu uydu üzerinden data, ses ve görüntü transferi yapacak şekle getirerek devam ettirdi. Kurumsallaşmaya olan inancını da 1988 yılında CEO koltuğunu bir profesyonele (David Glass) bırakarak gösterdi. Kuruluşundan sadece 28 yıl sonra ABD’nin bir numaralı perakendecisi haline gelmeyi başardı. 1991 yılında ilk yurt dışı mağazasını Meksika’da açtı ve 1992’de vefat ettiğinde ardında 1928 mağazası ve 371 bin çalışanı olan bir dev bırakmıştı. Ertesi yıl firma ilk defa bir haftada bir milyar dolarlık satış yapma çıtasını da aşmıştı ve 1997’de yıllık cirosu nihayet  100 milyarı Doları aştı. 2000 yılında “Walmart.com” ile e-ticarete başladılar. 2007 yılında ise, ağ üzerinden sipariş verip mağazada teslim alma sistemini ilk başlatanlardan oldular.
2016 yılında aldıkları stratejik bir kararla mağazalar ve e-ticaret şirketlerinin alım departmanlarını birleştirip giderlerini düşürdü. Bu sayede en büyük rakipleri olan Amazon ile rekabet edebilmeyi amaçlıyorlardı. Yeni sistemde mağazada satılan her ürünün, e-ticaret için de onaylanması gerekiyordu ki bunun kalitenin yükselmesine katkısı oldu, diğer bir olumlu yansıma ise, mağazada satılan birçok ürünün ağ üzerinden de satışa sunulabilmesiydi. Sonuçta walmart.com sitesindeki ürün çeşidi 8 milyondan 20 milyona çıktı ancak bu hala Amazon’un sunduğu 300 milyon ürün çeşidinin çok altında.
Firma ABD içerisindeki perakende mağazacılık operasyonunu başlıca 3 koldan yürütüyor; 
Walmart Discount Store: Kuruluşta yola çıktıkları ilk mağaza boyutunda ve yaklaşık 8-10 bin metrekare alana yayılmış, indirim mağazası tarzında, 200 kişinin çalışması öngörülüyor.
Walmart Supercenter: En büyük boy satış birimi, 16 bin metrekare üzerinde alan kaplıyor ve içerisinde yaklaşık 300 kişi çalışıyor, birçoğu 24 saat hizmet veriyor ve içinde geleneksel hipermarketlere ilave olarak banka, kuaför salonu vb. birimler bulunuyor.
Walmart Neighbourhood Market: Mahallelerde bulunan küçük çaplı satış alanları, 3 bin metrekare alana yayılmış durumda ve içerisinde çalışan sayısı 100’ün biraz altında.
Bunlara ilave olarak sadece esnafa dönük, toptancı zihniyetli ve en önemlisi kayıtlı üyelerine satış yapan Sam’s Club markası var ki, geçtiğimiz yıl kayıtlı 500 bin üyesine 650 satış noktasında hizmet vermiş. Ortalama mağaza alanı ise 12 bin metrekare seviyelerinde.
Dağıtım kanalları da aşırı derecede büyük, 150 lojistik merkezindeki TIR sayısı 6 bin 100’ü aşıyor.
2016 yılı sonunda Walmart 5 bin 300 mağazası ve 363 Milyar Dolar cirosu ile ABD’nin en büyük perakendecisi, söz konusu ciro en yakın rakibinin 3 katından fazla.  Afrika’dan Çin’e, Latin Amerika ve Kanada’dan Japonya hatta İngiltere’ye kadar uzattıkları mağazacılık operasyonları 27 ülkede sürüyor. Globalde yaklaşık 11 bin 500 mağaza ve 2.5 milyon çalışana sahip olduklarını veya sadece ABD’de geçen yıl çalışanlara dağıtılan prim tutarının  550 milyon  Dolar olduğunu bilirsek, ne çapta bir devden bahsettiğimizi belirtmek için başka söze gerek kalmıyor.
Walmart’ın sektörümüze getirdiği yeniliklere ve örnek alınacak olan sürdürülebilirlik çalışmalarını paylaşmak üzere gelecek ay, bana ayrılan bütün yeri ayrıntılı olarak bu konuları incelemek için kullanacağım. 
Hoşçakalın…

ops

Yukarı